Spadek w Niemczech - miejsce postępowania i prawo właściwe

Postępowanie spadkowe może być skomplikowane – co w sytuacji, gdy w grę wchodzi postępowanie transgraniczne?


Postępowanie spadkowe może być skomplikowane – co w sytuacji, gdy w grę wchodzi postępowanie transgraniczne? Odpowiedzi należy szukać w Rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady UE nr 650/2012 oraz w Konwencji dotyczącej kolizji praw w przedmiocie formy rozporządzeń testamentowych sporządzonej w Hadze.


Pierwszym problemem w przypadku śmierci spadkodawcy za granicą lub składników majątkowych znajdujących się za granicą jest ustalenie właściwej jurysdykcji – czyli tego, w jakim kraju będzie toczyć się postępowanie spadkowe. Zazwyczaj jest to sąd państwa członkowskiego, w którym zmarły miał miejsce stałego pobytu. Jeżeli jednak takie miejsce znajdowało się poza granicami UE, będzie to sąd państwa członkowskiego, w którym znajdują się składniki majątku spadkowego. Jednakże warunkiem jest posiadanie przez spadkodawcę obywatelstwa tego państwa lub miejsca zwykłego pobytu w tym państwie do pięciu lat przed śmiercią.


Kolejnym ważnym aspektem jest prawo, według którego przeprowadzone zostanie dziedziczenie. Co do zasady, prawem właściwym dla ogółu spraw dotyczących spadku jest prawo państwa, w którym zmarły miał miejsce zwykłego pobytu w chwili śmierci. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy z okoliczności sprawy jasno wynika, że zmarły był bliżej związany z innym państwem – musi być to jednak oczywiste.


Przykład 1: Wolfgang, obywatel Niemiec, od 10 lat mieszkał w Stanach Zjednoczonych. Po śmierci pozostawił w spadku dom w Niemczech. Składniki majątku spadkowego znajdują się w Niemczech, Wolfgang miał obywatelstwo niemieckie, ale miejsce jego stałego pobytu było w USA. Zasadniczo właściwym będzie więc sąd niemiecki i prawo amerykańskie.


Przykład 2: Wolfgang, obywatel Niemiec, od 3 lat miał stały pobyt w Polsce. Po śmierci pozostawił w spadku dom w Niemczech. Składniki majątku spadkowego znajdują się w Niemczech, Wolfgang miał obywatelstwo niemieckie, ale miejsce jego stałego pobytu było w Polsce. Zasadniczo właściwym będzie więc sąd polski i prawo polskie.


Posiadając podwójne obywatelstwo - w chwili dokonywania wyboru lub w chwili śmierci – możliwy jest wybór prawa w testamencie, któremu będzie podlegał ogół spraw dotyczących spadku.


Jeśli masz pytania lub chcesz zlecić nam rozwiązanie kwestii prawnej, zadzwoń do nas 91 421 37 99 lub  napisz. Odpowiemy na Twoje pytania, doradzimy oraz podejmiemy skuteczne działania.